Η απόφαση για την έναρξη μιας επιχείρησης franchise δεν εξαρτάται μόνο από την επιλογή του κατάλληλου δικτύου. Ένα από τα σημαντικότερα ερωτήματα που πρέπει να απαντηθούν εγκαίρως είναι το εξής: πώς θα χρηματοδοτηθεί η επένδυση;
Πριν εξετάσετε τις διαθέσιμες πηγές χρηματοδότησης, είναι σημαντικό να γνωρίζετε και πώς να επιλέξετε το σωστό franchise, με βάση το κεφάλαιο, τους στόχους και τις πραγματικές δυνατότητές σας.
Η χρηματοδότηση ενός franchise μπορεί να βασιστεί σε ίδια κεφάλαια, τραπεζικό δανεισμό, επιδοτούμενα προγράμματα ή σε έναν συνδυασμό διαφορετικών πηγών. Δεν υπάρχει μία λύση κατάλληλη για όλους. Η σωστή επιλογή εξαρτάται από το συνολικό ύψος της επένδυσης, τις οικονομικές δυνατότητες του υποψήφιου franchisee, τις προβλεπόμενες αποδόσεις και τις πραγματικές ανάγκες της νέας επιχείρησης.
Πριν αναζητηθεί οποιαδήποτε μορφή χρηματοδότησης, είναι απαραίτητο να υπολογιστεί με ακρίβεια όχι μόνο το αρχικό κόστος, αλλά και το ποσό που θα χρειαστεί η επιχείρηση μέχρι να αποκτήσει σταθερά έσοδα.
Το συνολικό κόστος μιας επένδυσης franchise δεν περιορίζεται στο entry fee ή στη διαμόρφωση του καταστήματος. Συνήθως περιλαμβάνει:
Όταν ένα δίκτυο παρουσιάζει ένα ενδεικτικό ύψος επένδυσης, ο υποψήφιος συνεργάτης πρέπει να ζητά αναλυτική καταγραφή των ποσών που περιλαμβάνονται σε αυτό. Είναι επίσης σημαντικό να διευκρινίζεται ποιες δαπάνες δεν έχουν υπολογιστεί, ώστε να μην εμφανιστούν στην πορεία πρόσθετες ανάγκες που δεν είχαν προβλεφθεί.
Ιδιαίτερη προσοχή χρειάζεται στο κεφάλαιο κίνησης. Ακόμη και ένα οργανωμένο και αναγνωρίσιμο franchise μπορεί να χρειαστεί χρόνο μέχρι να αποκτήσει την απαιτούμενη πελατεία και να καλύπτει σταθερά τα λειτουργικά του έξοδα.
Τα ίδια κεφάλαια είναι συνήθως η πιο άμεση πηγή χρηματοδότησης. Ο επενδυτής χρησιμοποιεί προσωπικές αποταμιεύσεις ή άλλα διαθέσιμα κεφάλαια, χωρίς να επιβαρύνεται με τόκους, δόσεις και πρόσθετες τραπεζικές υποχρεώσεις.
Η επιλογή αυτή προσφέρει μεγαλύτερη ελευθερία κινήσεων και μειώνει την οικονομική πίεση κατά τους πρώτους μήνες λειτουργίας. Παράλληλα, διευκολύνει τον προγραμματισμό, καθώς η επιχείρηση δεν καλείται να εξυπηρετεί δανειακές υποχρεώσεις πριν αποκτήσει σταθερή ροή εσόδων.
Ωστόσο, η πλήρης χρηματοδότηση της επένδυσης από προσωπικούς πόρους δεν είναι πάντοτε η ασφαλέστερη λύση. Η διάθεση όλων των αποταμιεύσεων για τη δημιουργία του καταστήματος μπορεί να αφήσει τον επενδυτή χωρίς την απαραίτητη ρευστότητα για τα λειτουργικά έξοδα ή για μια απρόβλεπτη καθυστέρηση στην ανάπτυξη των πωλήσεων.
Για αυτό χρειάζεται να διαχωρίζονται το ποσό της αρχικής επένδυσης, το κεφάλαιο κίνησης της επιχείρησης και το προσωπικό οικονομικό αποθεματικό του επενδυτή. Η χρήση ιδίων κεφαλαίων δεν πρέπει να σημαίνει ότι εξαντλείται κάθε διαθέσιμος πόρος πριν ακόμη ξεκινήσει η λειτουργία του franchise.
Ένα επιχειρηματικό δάνειο μπορεί να καλύψει μέρος της αρχικής επένδυσης, την αγορά εξοπλισμού, τη διαμόρφωση του χώρου ή συγκεκριμένες ανάγκες κεφαλαίου κίνησης.
Το γεγονός ότι η επένδυση αφορά ένα οργανωμένο δίκτυο franchise μπορεί να λειτουργήσει θετικά, επειδή υπάρχει ήδη επιχειρηματικό μοντέλο, εμπορική ταυτότητα και εμπειρία από άλλες μονάδες. Αυτό, όμως, δεν σημαίνει ότι η χρηματοδότηση εγκρίνεται αυτόματα.
Η τράπεζα εξετάζει την οικονομική κατάσταση του υποψήφιου επιχειρηματία, το ποσό της προσωπικής του συμμετοχής, τη δυνατότητα αποπληρωμής, τις ενδεχόμενες εξασφαλίσεις και τη βιωσιμότητα του επιχειρηματικού σχεδίου. Μεγάλη σημασία έχουν επίσης οι προβλέψεις πωλήσεων και λειτουργικών εξόδων, καθώς πρέπει να προκύπτει ότι η επιχείρηση μπορεί να ανταποκριθεί στις δόσεις ακόμη και σε ένα πιο συντηρητικό σενάριο.
Το business plan χρειάζεται να παρουσιάζει με σαφήνεια το δίκτυο franchise, την περιοχή εγκατάστασης, το συνολικό ύψος της επένδυσης και τις πηγές χρηματοδότησης. Πρέπει επίσης να περιλαμβάνει ανάλυση του ανταγωνισμού, εκτιμήσεις πωλήσεων, πάγια και λειτουργικά έξοδα, ανάγκες προσωπικού, κεφάλαιο κίνησης και προβλεπόμενο χρόνο μέχρι το σημείο ισορροπίας.
Οι οικονομικές προβλέψεις είναι προτιμότερο να βασίζονται σε περισσότερα από ένα σενάρια. Εκτός από την αναμενόμενη πορεία, χρειάζεται να εξεταστεί τι θα συμβεί εάν οι πωλήσεις αυξηθούν πιο αργά, εάν το κόστος λειτουργίας είναι υψηλότερο ή εάν η έναρξη καθυστερήσει.
Μια επένδυση franchise μπορεί να ενταχθεί σε επιδοτούμενο πρόγραμμα μόνο όταν πληροί τους όρους της συγκεκριμένης πρόσκλησης. Δεν υπάρχει μία μόνιμη δράση που να χρηματοδοτεί κάθε νέα επιχείρηση franchise, ούτε θεωρείται δεδομένο ότι όλες οι δαπάνες της επένδυσης είναι επιλέξιμες.
Οι ενδιαφερόμενοι μπορούν να παρακολουθούν τα τρέχοντα προγράμματα χρηματοδότησης για επιχειρήσεις στην επίσημη ιστοσελίδα του ΕΣΠΑ, καθώς οι διαθέσιμες δράσεις και οι προϋποθέσεις συμμετοχής μεταβάλλονται ανά περίοδο.
Κάθε πρόγραμμα θέτει διαφορετικά κριτήρια ως προς τον ΚΑΔ, την περιοχή, το μέγεθος και την ημερομηνία ίδρυσης της επιχείρησης, το ύψος του επενδυτικού σχεδίου και τις κατηγορίες δαπανών που μπορούν να επιδοτηθούν. Για αυτό ο έλεγχος πρέπει να γίνεται με βάση τους όρους της εκάστοτε πρόσκλησης και πριν από την πραγματοποίηση οποιασδήποτε δαπάνης.
Ένα συχνό λάθος είναι η αντίληψη ότι η επιδότηση θα χρηματοδοτήσει το σύνολο του franchise. Στην πράξη, τα προγράμματα καλύπτουν συνήθως ένα ποσοστό συγκεκριμένων επιλέξιμων δαπανών.
Ο επενδυτής ενδέχεται να χρειαστεί να καλύψει με δικούς του πόρους την ιδιωτική συμμετοχή, το κεφάλαιο κίνησης, τον ΦΠΑ όπου δεν επιδοτείται, δαπάνες που δεν περιλαμβάνονται στο πρόγραμμα και τις πληρωμές μέχρι την εκταμίευση της επιχορήγησης.
Επίσης, χρεώσεις όπως το entry fee, τα royalties ή άλλες αμοιβές προς τον franchisor δεν πρέπει να θεωρούνται αυτομάτως επιλέξιμες. Χρειάζεται να ελέγχονται ξεχωριστά με βάση τον οδηγό του προγράμματος.
Η απόφαση έναρξης μιας επιχείρησης δεν είναι ασφαλές να στηρίζεται αποκλειστικά στην προσδοκία μιας επιδότησης. Το επενδυτικό σχέδιο πρέπει να μπορεί να υποστηριχθεί και στην περίπτωση που η αίτηση δεν εγκριθεί ή η καταβολή των χρημάτων καθυστερήσει.
Για franchise με χαμηλότερο αρχικό κόστος ή για την κάλυψη ενός περιορισμένου χρηματοδοτικού κενού μπορεί να εξεταστεί και η μικροχρηματοδότηση.
Η συγκεκριμένη επιλογή αφορά συνήθως μικρότερα ποσά και μπορεί να χρησιμοποιηθεί για επαγγελματικό εξοπλισμό, διαμόρφωση χώρου ή ανάγκες κεφαλαίου κίνησης, ανάλογα με τους όρους του διαθέσιμου χρηματοδοτικού εργαλείου.
Η μικροχρηματοδότηση δεν υποκαθιστά τον συνολικό οικονομικό σχεδιασμό. Μπορεί, όμως, να λειτουργήσει συμπληρωματικά όταν η επένδυση είναι μικρότερης κλίμακας ή όταν ο υποψήφιος franchisee δεν χρειάζεται ένα μεγάλο τραπεζικό δάνειο.
Στις περισσότερες περιπτώσεις, η χρηματοδότηση ενός franchise δεν προέρχεται από μία μόνο πηγή. Ένα πιο ισορροπημένο σχήμα μπορεί να συνδυάζει ίδια κεφάλαια με τραπεζικό δανεισμό, επιδότηση, leasing εξοπλισμού ή άλλες μορφές χρηματοδότησης.
Ο συνδυασμός αυτός μπορεί να περιορίσει την ανάγκη εξάντλησης των προσωπικών αποταμιεύσεων και να κατανείμει καλύτερα το κόστος της επένδυσης. Παράλληλα, απαιτεί προσεκτικό σχεδιασμό, επειδή κάθε πηγή χρηματοδότησης συνοδεύεται από διαφορετικούς όρους, χρονοδιαγράμματα και υποχρεώσεις.
Η καλύτερη λύση δεν είναι απαραίτητα εκείνη που εξασφαλίζει το μεγαλύτερο ποσό. Είναι εκείνη που επιτρέπει στην επιχείρηση να διατηρεί επαρκή ρευστότητα, χωρίς οι μηνιαίες υποχρεώσεις να απορροφούν δυσανάλογο μέρος των εσόδων της.
Ο franchisor δεν χρηματοδοτεί απαραίτητα τον νέο συνεργάτη. Σε ορισμένες περιπτώσεις, όμως, μπορεί να διευκολύνει έμμεσα την επένδυση.
Αυτό μπορεί να γίνει με μικρότερα ή πιο ευέλικτα μοντέλα καταστήματος, σταδιακή ανάπτυξη του σημείου, διακανονισμό ορισμένων αρχικών χρεώσεων, συνεργασίες με προμηθευτές εξοπλισμού ή παροχή στοιχείων που θα βοηθήσουν στην προετοιμασία του επιχειρηματικού σχεδίου.
Ο υποψήφιος franchisee πρέπει να ζητά σαφείς πληροφορίες για το συνολικό κόστος, τις αρχικές και τις επαναλαμβανόμενες χρεώσεις, καθώς και τα οικονομικά αποτελέσματα αντίστοιχων μονάδων. Ακόμη και όταν ο franchisor παρέχει ένα έτοιμο οικονομικό μοντέλο, αυτό χρειάζεται να προσαρμόζεται στο ενοίκιο, στη μισθοδοσία, στον ανταγωνισμό και στη δυναμική της συγκεκριμένης περιοχής.
Το κεφάλαιο κίνησης είναι το ποσό που επιτρέπει στην επιχείρηση να καλύπτει τις καθημερινές της υποχρεώσεις μέχρι να αποκτήσει επαρκείς εισπράξεις.
Χρησιμοποιείται για έξοδα όπως το ενοίκιο, η μισθοδοσία, οι ασφαλιστικές υποχρεώσεις, οι λογαριασμοί, η ανανέωση εμπορευμάτων, οι πρώτες ύλες, τα royalties, οι διαφημιστικές εισφορές και οι δόσεις χρηματοδότησης.
Η ακριβής ανάγκη εξαρτάται από τον κλάδο και το μοντέλο λειτουργίας. Μια επιχείρηση εστίασης, ένα κατάστημα λιανικής και μια επιχείρηση υπηρεσιών έχουν διαφορετικές ανάγκες αποθέματος, προσωπικού και καθημερινής ρευστότητας.
Το βασικό είναι να μην αντιμετωπίζεται το κεφάλαιο κίνησης ως ποσό που θα προκύψει αυτόματα από τις πωλήσεις. Πρέπει να έχει υπολογιστεί και να είναι διαθέσιμο πριν από την έναρξη.
Πριν επιλεγεί ο τρόπος χρηματοδότησης, είναι σημαντικό να απαντηθούν ορισμένα βασικά ερωτήματα:
Δεν υπάρχει μία μορφή χρηματοδότησης που να είναι κατάλληλη για κάθε franchise. Η αποκλειστική χρήση ιδίων κεφαλαίων περιορίζει τον δανεισμό, αλλά μπορεί να μειώσει επικίνδυνα τη διαθέσιμη ρευστότητα. Το επιχειρηματικό δάνειο διατηρεί μέρος των προσωπικών κεφαλαίων, αλλά δημιουργεί σταθερές μηνιαίες υποχρεώσεις. Μια επιδότηση μπορεί να μειώσει το τελικό κόστος της επένδυσης, αλλά δεν είναι βέβαιο ότι θα είναι διαθέσιμη ή ότι θα καλύπτει το σύνολο των αναγκών.
Σε πολλές περιπτώσεις, η πιο λειτουργική λύση είναι ένας προσεκτικά σχεδιασμένος συνδυασμός πηγών χρηματοδότησης, με επαρκή ίδια συμμετοχή και ξεχωριστό κεφάλαιο κίνησης.
Η αναζήτηση κεφαλαίων δεν πρέπει να ξεκινά αφού έχει ήδη επιλεγεί το δίκτυο και υπογραφεί η συμφωνία. Πρέπει να αποτελεί βασικό μέρος της αξιολόγησης της επένδυσης.
Πριν από οποιαδήποτε δέσμευση, χρειάζεται να εξεταστούν το συνολικό επενδυτικό κόστος, οι οικονομικές υποχρεώσεις της σύμβασης, η βιωσιμότητα του σημείου και η δυνατότητα της επιχείρησης να ανταποκριθεί ακόμη και σε μια πιο αργή αρχική πορεία.
Η σωστή χρηματοδότηση δεν εξασφαλίζει από μόνη της την επιτυχία. Μπορεί, όμως, να δημιουργήσει τις προϋποθέσεις ώστε η νέα επιχείρηση να ξεκινήσει με επαρκή ρευστότητα, ελεγχόμενες υποχρεώσεις και μεγαλύτερη αντοχή κατά το πρώτο κρίσιμο διάστημα λειτουργίας.
Η σωστή χρηματοδότηση είναι βασικό μέρος μιας οργανωμένης επένδυσης franchise. Επικοινωνήστε με τη Franchise Way, ώστε να εξετάσετε τις διαθέσιμες επιλογές και να προχωρήσετε στην αξιολόγηση της επένδυσής σας με πιο ξεκάθαρο πλάνο και πραγματικά δεδομένα.
Δεν υπάρχει ένα συγκεκριμένο ποσοστό που ισχύει για κάθε επένδυση. Το απαιτούμενο ποσό εξαρτάται από το συνολικό κόστος, τους όρους του δανείου και τις απαιτήσεις του δικτύου. Σε κάθε περίπτωση, τα ίδια κεφάλαια δεν πρέπει να καλύπτουν μόνο μέρος της αρχικής επένδυσης, αλλά να παραμένει διαθέσιμο και επαρκές κεφάλαιο κίνησης.
Θεωρητικά μπορεί να ζητηθεί χρηματοδότηση για σημαντικό μέρος της επένδυσης, όμως η πλήρης κάλυψη αποκλειστικά με δανεισμό είναι συνήθως δύσκολη και αυξάνει σημαντικά τις μηνιαίες υποχρεώσεις. Οι τράπεζες εξετάζουν την ίδια συμμετοχή, τη βιωσιμότητα του επιχειρηματικού σχεδίου και τη δυνατότητα αποπληρωμής.
Δεν υπάρχει ένα ενιαίο τραπεζικό προϊόν που να αφορά όλα τα franchise. Μπορούν, όμως, να αξιοποιηθούν επιχειρηματικά δάνεια, χρηματοδοτικά εργαλεία για μικρομεσαίες επιχειρήσεις, μικροπιστώσεις ή προγράμματα για αγορά εξοπλισμού και κεφάλαιο κίνησης, ανάλογα με τις διαθέσιμες επιλογές κάθε περιόδου.
Ναι, εφόσον η επιχείρηση, ο ΚΑΔ, η περιοχή και οι προβλεπόμενες δαπάνες πληρούν τους όρους της συγκεκριμένης πρόσκλησης. Η ένταξη δεν είναι αυτόματη μόνο και μόνο επειδή η επένδυση αφορά franchise.
Όχι απαραίτητα. Η επιλεξιμότητα κάθε δαπάνης καθορίζεται από τον οδηγό του εκάστοτε προγράμματος. Το entry fee, τα royalties και άλλες πληρωμές προς τον franchisor πρέπει να ελέγχονται ξεχωριστά και δεν πρέπει να θεωρούνται εξαρχής επιδοτούμενες.
Ναι. Η επιδότηση μπορεί να καταβληθεί μετά την πραγματοποίηση και την πιστοποίηση των δαπανών. Παράλληλα, συνήθως δεν καλύπτει όλες τις λειτουργικές ανάγκες της επιχείρησης. Για αυτό απαιτείται διαθέσιμη ρευστότητα για τις ενδιάμεσες πληρωμές και τους πρώτους μήνες λειτουργίας.
Το ποσό εξαρτάται από τον κλάδο, το ενοίκιο, τη μισθοδοσία, το απόθεμα και τον χρόνο που εκτιμάται ότι θα χρειαστεί η επιχείρηση για να αποκτήσει σταθερά έσοδα. Ο υπολογισμός πρέπει να γίνεται με συντηρητικό σενάριο και όχι με την παραδοχή ότι το κατάστημα θα είναι κερδοφόρο από τον πρώτο μήνα.
Ο franchisor μπορεί να παρέχει οικονομικά στοιχεία, προϋπολογισμό επένδυσης, πληροφορίες από αντίστοιχες μονάδες ή επαφές με συνεργαζόμενους προμηθευτές και χρηματοδοτικούς φορείς. Η τελική έγκριση ενός δανείου, όμως, εξαρτάται από τον χρηματοδοτικό οργανισμό και το οικονομικό προφίλ του υποψήφιου franchisee.
Για αυτό είναι απαραίτητο να προβλέπεται ένα πρόσθετο οικονομικό αποθεματικό. Αυξήσεις στο κόστος διαμόρφωσης, καθυστερήσεις, πρόσθετος εξοπλισμός ή χαμηλότερες αρχικές πωλήσεις μπορούν να δημιουργήσουν χρηματοδοτικό κενό πριν ακόμη σταθεροποιηθεί η επιχείρηση.
Η καταλληλότερη λύση είναι εκείνη που καλύπτει την επένδυση χωρίς να εξαντλεί την προσωπική ρευστότητα και χωρίς να δημιουργεί δόσεις που η επιχείρηση δυσκολεύεται να εξυπηρετήσει. Συχνά αυτό επιτυγχάνεται με συνδυασμό ιδίων κεφαλαίων, δανεισμού και, όπου είναι διαθέσιμη, επιδότησης.